Öğren › Sınıflar
Anasınıfından 6. sınıfa
Sınıf sınıf matematik
Türkiye’de zorunlu eğitim 12 yıl sürer ve “4+4+4” diye bilinen üç kademeden oluşur: dört yıl ilkokul (1.–4. sınıf), dört yıl ortaokul (5.–8. sınıf) ve dört yıl lise. Eylül sonu itibarıyla 69 ayını dolduran çocuklar 1. sınıfa başlar; 66, 67 ve 68 aylık çocuklar da velinin yazılı isteğiyle başlayabilir. Ardından her yıl bir üst sınıfa geçilir. Ders yılı eylül ortasında başlar, haziran sonunda biter ve iki dönemden oluşur: iki dönemin arasında iki haftalık yarıyıl tatili vardır; son yıllarda kasımda ve martta da birer haftalık ara tatil veriliyor.
İlkokuldan önce okul öncesi eğitim gelir. Zorunlu değildir; 5 yaş grubundaki çocuklar bir ilkokulun içindeki anasınıfına ya da ayrı bir anaokuluna gidebilir. İlkokulda derslerin neredeyse hepsini tek bir sınıf öğretmeni okutur ve genellikle aynı öğretmen 1. sınıftan 4. sınıfın sonuna kadar sınıfla birlikte devam eder. 5. sınıfta ortaokula geçilir: bu, çoğu çocuk için yeni bir okul ya da en azından yeni bir bina, her ders için ayrı bir branş öğretmeni ve artık bir matematik öğretmeni demektir. Aşağıdaki rehberlerin her birinde o sınıfta matematikte neler öğrenildiğini, evde neler yapabileceğinizi, Indie’nin bir sorusunu ve ücretsiz çalışma kâğıtlarını bulacaksınız.
Bir sınıf seçin
Her kartta o sınıfın matematikte öne çıkan konuları var. Program bütün Türkiye’de aynıdır, ama konuların hangi sırayla ve hangi hızla işleneceği okuldan okula, öğretmenden öğretmene biraz değişebilir.
Sınıflar, yaşlar ve kademeler
| Sınıf | Yaş | Kademe | Matematiği kim okutur? |
|---|---|---|---|
| Anasınıfı | 5–6 yaş | Okul öncesi eğitim (zorunlu değil) | Okul öncesi öğretmeni |
| 1. sınıf | 6–7 yaş | İlkokul (zorunlu) | Sınıf öğretmeni |
| 2. sınıf | 7–8 yaş | İlkokul (zorunlu) | Sınıf öğretmeni |
| 3. sınıf | 8–9 yaş | İlkokul (zorunlu) | Sınıf öğretmeni |
| 4. sınıf | 9–10 yaş | İlkokul (zorunlu) | Sınıf öğretmeni |
| 5. sınıf | 10–11 yaş | Ortaokul (zorunlu) | Matematik öğretmeni |
| 6. sınıf | 11–12 yaş | Ortaokul (zorunlu) | Matematik öğretmeni |
Tablodaki yaşlar, ders yılı boyunca sınıftaki çocukların çoğunun yaşıdır. Okula başlama ay hesabıyla yapıldığı için aynı sınıfta epey farklı yaşlar bir arada olabilir: eylülde 1. sınıfa başlayan bir sınıfta, velisinin isteğiyle erken başlayan 5 yaş 6 aylık bir çocukla 6 yaş 8 aylık bir çocuk yan yana oturabilir. Anasınıfına ise eylül sonunda 57 ile 68 aylık olan çocuklar alınır. Daha küçükler için (3 ve 4 yaş) de okul öncesi gruplar vardır; biz 1. sınıftan önceki son yılı, anasınıfını anlatıyoruz.
Öğretim programı ne diyor?
Türkiye’de matematik programı ulusaldır: Millî Eğitim Bakanlığına bağlı Talim ve Terbiye Kurulu hazırlar, devlet okulları da özel okullar da aynı programı temel alır ve MEB ders kitaplarını ücretsiz dağıtır. 1. sınıftan 8. sınıfa kadar her sınıfta haftada 5 ders saati matematik vardır. 2024’te yayımlanan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli programları aşamalı olarak, her yıl yeni sınıflarda uygulamaya giriyor: 2026-2027 eğitim öğretim yılında yeni program 1., 2., 3., 5. ve 6. sınıflarda (7. sınıfla birlikte) uygulanıyor, 4. sınıf ise bu yıl hâlâ 2018 programını izliyor; bu yüzden 4. sınıf rehberimiz de 2018 programını anlatıyor. Yeni programın önümüzdeki yıllarda 4. sınıfa da gelmesi bekleniyor. Anasınıfında da okul öncesi için hazırlanan Maarif Modeli programı uygulanıyor. Programların tam metni MEB’in sitesinde: ilkokul matematik ve ortaokul matematik öğretim programları.
| Sınıflar | Programda öne çıkanlar |
|---|---|
| Anasınıfı | 1’den 20’ye ileriye, 10’dan 1’e geriye ritmik sayma; 5’e kadar nesnenin sayısını saymadan, bir bakışta söyleme; 10’a kadar bir sayıdan önce ve sonra geleni söyleme; sayıları sıralama; temel geometrik şekilleri kenar ve köşeleriyle tanıma; günün zamanları; olabilecek ve olamayacak durumlar. Yazılı işlem yok, her şey oyunla. |
| 1.–3. sınıf (Maarif Modeli) | Dört tema: Sayılar ve Nicelikler, İşlemlerden Cebirsel Düşünmeye, Nesnelerin Geometrisi, Veriye Dayalı Araştırma. 1. sınıfta 20’ye, 2. sınıfta 100’e, 3. sınıfta 1000’e kadar sayılar ve basamak değeri; önce eldesiz, sonra eldeli toplama ve onluk bozarak çıkarma; 2. sınıfta çarpma ve bölmeye giriş ve 5’e kadar çarpım tablosu, 3. sınıfta 10 × 10’a kadar çarpım tablosu ve kalanlı bölme; yarım ve çeyrekten birim kesre; lira ve kuruş; metre, kilogram ve litre; tam, yarım ve çeyrek saatlerden dakikasına kadar saat okuma; çetele, sıklık tablosu ve şekil grafiği. |
| 4. sınıf (2018 programı) | Dört, beş ve altı basamaklı sayılar; en yakın onluğa ve yüzlüğe yuvarlama; üç basamaklı bir sayıyı iki basamaklı bir sayıyla çarpma ve en çok iki basamaklı bir sayıya bölme; basit, bileşik ve tam sayılı kesirler, bir çokluğun kesrini bulma, paydaları eşit kesirlerle toplama ve çıkarma; açıölçerle açı ölçme; birimkareyle alan; sütun grafiği. |
| 5.–6. sınıf (Maarif Modeli) | 5. sınıfta kesirlerin bileşik, tam sayılı, ondalık ve yüzde gösterimleri, denk kesirler, işlem önceliği, algoritmalar, dikdörtgenin çevre uzunluğu ve alanı, daire grafiği ve 0 (imkânsız) ile 1 (kesin) arasında olasılık. 6. sınıfta çarpanlar ve katlar, bölünebilme kuralları, asal sayılar, kesirler, ondalık gösterimler ve yüzdelerle dört işlem problemleri, cebirsel ifadeler, üçgenin ve paralelkenarın alanı, aritmetik ortalama, ortanca ve tepe değer. |
Bazı konular beklediğinizden geç gelebilir: ondalık gösterim ve yüzde ilk kez 5. sınıfta, ondalık sayılarla işlemler 6. sınıfta görülür; tam sayılar ve oran-orantı ise 7. sınıfın konusudur. 6. sınıf programında EBOB ve EKOK da yer almaz; çocuklar ortak katları ve ortak bölenleri problemler içinde tanır, EBOB ile EKOK ileriki sınıflara kalır. Program aynı olsa da sıralama ve hız sınıftan sınıfa değişebilir; çocuğunuzun defteriyle rehberlerimiz arasında bir fark görürseniz öğretmenin yolunu izleyin. Matematiğin bugün sınıfta nasıl öğretildiğini bu rehberde anlatıyoruz. Konu konu bakmak isterseniz tüm konular burada.
Sınavlar ve değerlendirme
| Sınıf | Ne var? | Ne zaman? | Nedir? |
|---|---|---|---|
| Anasınıfı | Sınav yok | – | Öğretmen çocukları gözlemler; not verilmez, sınav yapılmaz. |
| 1.–4. sınıf | Öğretmen değerlendirmesi | Her dönemin sonunda (ocak ve haziran) | Not ve sınav yoktur: öğretmen çocuğu gözlemler, etkinliklerle ve oyunlarla değerlendirir. Her dersteki gelişim “çok iyi”, “iyi”, “yeterli” ya da “geliştirilmeli” sözcükleriyle bildirilir. 2024-2025’ten bu yana karnenin yerini Gelişim Raporu alıyor: uygulama 1. sınıfla başladı ve her yıl bir üst sınıfa geçiyor. |
| 1.–3. sınıf | BİLSEM tanılama (isteğe bağlı) | 2025-2026’da grup taraması aralık–şubat, bireysel değerlendirme nisan–haziran | Bilim ve Sanat Merkezleri için özel yetenek tanılaması. Yalnızca sınıf öğretmeninin aday gösterdiği çocuklar katılır: önce tabletle grup taraması, sonra bireysel değerlendirme yapılır. Genel yetenek, resim ve müzik alanlarını kapsar; bir okul sınavı değildir. Hangi sınıfların katılacağı her yıl kılavuzla belirlenir. |
| 5.–6. sınıf | Yazılı sınavlar, derse katılım, projeler | Her dönem | Matematik öğretmeni 100 üzerinden puan verir; matematikte geçme puanı 50’dir. Yazılıları okul ve öğretmen hazırlar; sorular çoğu zaman açık uçludur. |
| 6. sınıf | Ülke geneli ortak yazılı sınav (matematik) | 2026-2027’de 11 Kasım 2026 | Türkiye’deki bütün 6. sınıflar aynı matematik sınavına girer; bu yıl birinci dönemin ilk matematik yazılısı olarak yapılıyor. Sorular açık uçludur; okullar ya da sınıflar arasında karşılaştırma yapılmaz, sonuç listesi yayımlanmaz. Türkçe ortak yazılısı ise 8 Haziran 2027’de. |
| 8. sınıf | LGS (Liselere Geçiş Sistemi merkezî sınavı) | 8. sınıfın haziran ayı | Yalnızca sınavla öğrenci alan liselere yerleşmek için. Rehberlerimizdeki sınıfların çok ilerisinde; şimdilik aklınızı meşgul etmesin. |
İlkokulda ulusal bir sınav yoktur; çarpım tablosu için resmî bir sınav da yapılmaz. Ortaokula geçmek için de sınav yoktur: çocuklar adreslerine göre bağlı oldukları ortaokula geçer. İlkokulda sınıf tekrarı yaptırılmaması esastır: tekrar, ancak okul veliyi bilgilendirdikten sonra velinin isteğiyle ve ilkokul boyunca yalnızca bir kez mümkündür. 4. sınıfta bazı yıllarda, örneklem olarak seçilen okullarda ABİDE (Akademik Becerilerin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi) gibi ulusal izleme çalışmaları yapılır; bunlar eğitim sistemini ölçer, çocuğa ayrı bir sonuç verilmez. Hepsini matematikte sınavlar ve değerlendirme rehberimizde ayrıntılı olarak anlatıyoruz.
Çocuğunuz bir konuda önde, başka bir konuda geride görünüyorsa endişelenmeyin. Her çocuk kendi hızında öğrenir; üstelik aynı sınıfta yaş farkı bir yılı aşabilir. Rehberlerden sırada ne olduğuna bakın; aklınıza takılan bir şey olursa sınıf öğretmeniyle kısa bir sohbet, test kitaplarından ve deneme sınavlarından çok daha fazla işe yarar. İlkokulda asıl önemli olan test çözmek değil, konuyu anlamaktır.
Sık sorulanlar
Kabaca doğum yılına bakabilirsiniz. 2026-2027 ders yılında anasınıfındakiler çoğunlukla 2021, 1. sınıftakiler 2020, 2. sınıftakiler 2019 doğumludur; her sınıfta bir yıl geriye gidilir ve 6. sınıftakiler 2015 doğumludur. Okula başlama ay hesabıyla yapıldığı için kaymalar olabilir: 2021’in ocak, şubat ya da mart aylarında doğup velisinin isteğiyle erken başlayanlar bir sınıf öndedir, 2020’nin son üç ayında doğup bir yıl bekletilenler ise bir sınıf geride.
Hayır. Okul öncesi eğitim Türkiye’de zorunlu değildir; zorunlu eğitim 1. sınıfla başlar ve 12 yıl sürer. Yine de Bakanlığın hedefi her çocuğun okuldan önce bir yıl okul öncesi eğitim alması. Anasınıfında yazılı işlem yapılmaz: çocuklar sayar, karşılaştırır, sıralar ve şekilleri tanır. Bunların hepsi 1. sınıf için sağlam bir temeldir.
Belli sınırlar içinde evet. Eylül sonunda 66, 67 ya da 68 aylık olan çocuklar velinin yazılı isteğiyle 1. sınıfa başlayabilir. 69, 70 ya da 71 aylık bir çocuğun okula başlaması da velinin yazılı isteğiyle bir yıl ertelenebilir; bu çocuklar genellikle o yıl okul öncesi eğitime yönlendirilir. Karar vermeden önce okul öncesi öğretmeninin gözlemlerini dinlemek çok yardımcı olur.
Indie ile alıştırma yapın
Beequation Kids, temel işlemleri petek bulmacalarına dönüştürür; çocuğunuz takıldığında Arı Indie ipucu verir. Reklam yok, veri toplanmaz.